Vereniging Oud Medische Stafleden CWZ

Longcarcinoom en stagering van het mediastinum.

dr. W. van den Berg, longarts CWZ.

Voordracht op 5 mei 2010 voor VOMS

Longca kwam lange tijd het meest bij mannen voor; de laatste jaren echter het meest bij vrouwen. De oorzaak hiervan is, dat longca X-linked is (vrouwen hebben 2 X chromosomen ) en hierdoor gemakkelijker een longcarcinoom kunnen krijgen zonder te roken. Bovendien zijn vrouwen meer gaan roken. Bij mannen wordt het ca bij 86% veroorzaakt door roken. Tov. niet-rokers hebben rokende mannen 22 x, vrouwen 12 x meer kans op het ontstaan van een longca. Rookverslaving is genetisch bepaald.

De diagnose wordt gesteld op de symptomen ( kriebelhoest, verandering van hoest-karakter, pijn, dyspnoe, hemoptoë, heesheid, spontaan stoppen met roken) , lichamelijk onderzoek: asymmetrie in fysische bevindingen, X thorax, PET-CT→20% minder longoperaties), bronchoscopie, blinde Transbronchiale Naald Aspiratie (TBNA), medische mediastinoscopie (EBUS), chirurgische mediastinoscopie.

We onderscheiden plaveiselcel Ca , adenoCa, kleincellig Ca, grootcellig Ca, bronchiolo-alveo-lair ca en bijzondere tumoren.

Therapie: Resectietherapie (18%). Pneumectomie , lobectomie. Wigexcisie is interessant bij comorbiditeit als de hilus niet betrokken is .

Stagering: dmv. PET-CT, Bronchoscopie, blinde TBNA (transbronchulaire naald aspiratie) op geleide van PET-CT, EBUS (oesofago-bronchulaire ultrasound), Chirurgische mediastinosco-pie.

De TBNA maakte sinds de introductie in 1958 met de starre naald een ontwikkeling door via mediastinoscopie, flexibele bronchoscopie,flexibele naald (Wang), Boston naald en sinds 2004 real time lineaire EBUS op de flexibele bronchoscoop.

Het medistinum wordt gestageerd door de PETscan: PET positieve en PET negatieve klieren.

Met de mediastinoscopie kunnen drie klierniveaus bereikt worden, met oesophageale ultra-sound (EUS) kunnen niet alle drie niveau’s maar wel meer caudaal gelegen klieren worden bereikt, met de EBUS kunnen echter zowel de drie niveau’s als de hilusklieren worden be-reikt. In het CWZ kan met de blinde TBNA 70-80% van de positieve klieren worden gebiopteerd en met de EBUS circa 90%. Met de EBUS treden 100 x minder complicaties op dan met de chirurgische mediastinoscopie.

Na vergelijkend onderzoek in het CWZ tussen de resultaten van geopereerde patienten na een chirurgische mediastinoscopie resp. na een EBUS (medische mediastinoscopie) blijkt dat de resultaten vergelijkbaar zijn. Er kan namelijk met de EBUS een sensitiviteit worden bereikt van 92-93% en een negatieve voorspellende waarde van 87% versus met de chirurgische mediastinoscopie 90%). In het CWZ is met de chirurgen hierover consensus bereikt.

De spreker dringt erop aan, dat de EBUS in de longartsenopleiding wordt opgenomen.